مصرف ماهی در وعده های غذایی باید افزایش یابد

یاری کالا: یک محقق حوزه آبزیان نوشت، طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی حدود 200 بیماری مختلف از مصرف غذای ناسالم گزارش شده که متخصصان سفارش می کنند مصرف ماهی در وعده های غذایی افزایش یابد.

یادداشت مهمان- یزدان مرادی، عضو هیأت علمی موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور: روز ۷ ژوئن (۱۷ خرداد) توسط سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) و سازمان بهداشت جهانی (WHO) روز جهانی ایمنی غذا نامگذاری شده است. به همین مناسبت سازمان های در رابطه با غذا، جوامع مدنی، دانشگاهیان و سایر علاقمندان در سراسر دنیا، این روز را گرامی می دارند. روز ایمنی غذا هر ساله یک شعار هدفمند دارد که این شعار اهمیت برنامه ها و اقدامات آن سال را مشخص می کند. شعار روز ایمنی غذا در سال ۲۰۲۶ میلادی «از بار بیماریهای ناشی از غذا تا راهکار ها، غذای ایمن برای همه، در همه جا» تعیین شده است.

دسترسی به مقدار کافی غذای سالم و مغذی برای حفظ زندگی و پیشرفت سلامت انسان ضرورت دارد. بیماریهای ناشی از مصرف غذا یک مشکل جهانی با اهمیت هستند. این بیماری ها اغلب از مصرف غذای آلوده به باکتری های بیماری زا، ویروس ها، انگل ها یا مواد شیمیایی مضر مثل فلزات سنگین، بازمانده های سموم کشاورزی و آلاینده های نفتی ناشی می شود.

طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی (۲۰۲۴) حدود ۲۰۰ بیماری مختلف از مصرف غذای ناسالم گزارش شده است که علاوه بر سلامت، روی معیشت، آموزش و اقتصاد مردم هم تاثیر می گذارند.

ایمنی غذا، تغذیه و امنیت غذایی بطور جدایی ناپذیری بهم مرتبط هستند. برآورد سازمان بهداشت جهانی حکایت از آن دارد که سالانه ۶۰۰ میلیون نفر بعد از مصرف غذای آلوده بیمار می شوند ۴۲۰ هزار نفر جان خودرا از دست می دهند. دراین میان خردسالان زیر ۵ سال ۴۰ درصد از بار بیماریهای منتقل شده از غذا را تحمل می کنند و سالانه ۱۲۵ هزار مرگ در این گروه سنی رخ می دهد. علاوه بر تهدید سلامت، بیماریهای ناشی از غذا با تحت فشار قرار دادن نظام های سلامت و صدمه به اقتصادهای ملی، گردشگری و تجارت، مانع توسعه اجتماعی-اقتصادی هم می شوند.

غذاهای دریایی منبع ارزشمندی از پروتئین ها و چربی ها، خصوصاً اسیدهای چرب چندغیراشباع امگا-۳ دوکوزاهگزانوئیک اسید (DHA) و ایکوزاپنتانوئیک اسید (EPA) در رژیم غذایی انسان به شمار می روند، این اسیدهای چرب برای عملکرد طبیعی قلب، دستگاه قلبی عروقی و مغز ضروری هستند. همین طور می توانند خطر مبتلا شدن به بیماریهای عروق کرونر قلب را کاهش دهند و در شرایط التهابی نقش مفیدی ایفا کنند. همین طور در دوران رشد و تکامل هم اهمیت حیاتی دارند. متخصصان تغذیه سفارش می کنند که مصرف ماهی به دو تا سه بار در هفته افزایش یابد، خصوصاً گونه های «چرب» که سرشار از DHA و EPA هستند. علاوه بر آن آبزیان حاوی انواع اسیدهای امینه ضروری، مواد معدنی و ویتامین های مورد نیاز بدن انسان هستند. غذاهای دریایی به سبب خاصیت های خاص و گاهی منحصربه فرد «غذای سلامت نامیده» شده اند.

اگرچه آبزیان از ارزش غذایی بالا از جنبه سلامت برخوردار می باشند اما به سبب برخی خاصیت ها همچون رطوبت بالا، اسیدهای چرب غیراشباع و همین طور تنوع باکتری ها در محیط آبی نسبت به سایر مواد غذایی بیشتر مستعد فساد میکروبی و شیمیایی هستند.

زندگی آبزیان در محیط های آبی غیرقابل کنترل باعث آلودگی به فلزات سنگین، بازمانده های نفتی و سایر آلاینده های زیستی است که از عاملهای مهم بیماری زای ناشی از مصرف غذاهای دریایی هستند. این عوامل تابع محیط زیست آنها است. به این دلیلهای و شرایط خاص حفظ کیفیت، ممانعت از فساد و همین طور تولید و عرضه غذای سالم با منشأ آبزیان از حساسیت بالاتری برخوردار می باشد که ضروری است بالاتر از سایر مواد غذایی مورد توجه قرار گیرد.

ذکر این نکته ضروریست که بیماریهای ناشی از غذا قابل پیشگیری می باشند و خیلی از این بیماری ها را میتوان بوسیله اقداماتی مانند شست وشو، پوست کندن، پختن، پاستوریزه کردن، جابجایی بهداشتی، بسته بندی، سرد کردن و انجماد پیشگیری کرد.

با این حال سهم نسبی عوامل مختلف بیماری زایی ناشی از غذا در بیماری از نظر جغرافیایی متفاوت می باشد و خطرات متفاوتی را برای جمعیت های مختلف بهمراه دارد. بنابراین، هیچ راهکار «یکسان برای همه» برای پیشگیری وجود ندارد.

تغییرات اقلیمی عاملی در ایجاد خطرات ایمنی مواد غذایی است. این تغییرات می تواند رشد و گسترش تعدادی از باکتری ها، ویروس ها و سموم مضر را در غذا، خاک و آب آسان تر کند.

پیشگیری از بروز بیماریهای ناشی از غذا با اقدام جمعی برای شناسایی، اولویت بندی و به کارگیری راهکارهای مؤثر و اطمینان بخش قابل انجام است. اقدام جمعی به ممانعت از مصرف غذای آلوده به باکتری های بیماری زا، ویروس ها، انگل ها یا مواد شیمیایی مضر کمک می نماید. همه افراد موثر در زنجیره غذایی، از کشاورزان و تولیدکنندگان گرفته تا حمل کنندگان، خرده فروشان، بازرسان مواد غذایی، آشپزها و مصرف کنندگان به سهم خود می توانند از بروز بیماریهای ناشی از مصرف غذای ناسالم جلوگیری نمایند. بازیگران عمده این زنجیره سازمان های دولتی، کسب وکارهای مرتبط، متخصصان سلامت و مصرف کنندگان هستند.

دولت ها می توانند با تدوین سیاستها و برنامه ریزی کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت، اطمینان حاصل کنند که ایمنی مواد غذایی یک اولویت با اهمیت و مستمر است.

سازمان های مسئول با بهره گیری از برآوردهای وضع موجود و سایر داده ها، خطرات ناشی از بروز بیماری ناشی از غذا را رتبه بندی کرده و اقدامات پیشگیرانه را اولویت بندی کنند و منابع مالی و حمایتی را به جایی که بیشترین نیاز را دارند، هدایت کنند. سازمان های دولتی همین طور باید بوسیله نظارت بر بیماریهای منتقل شده از غذا پایش مواد غذایی تقویت نمایند و از این داده ها برای هدایت اقدامات مؤثر مدیریت ریسک و پیگیری پیشرفت کار بهره گیرند.

کسب وکارهای غذایی که یکی از مهم ترین و گسترده ترین شبکه موثر در تامین، توزیع و عرضه مواد غذایی هستند و می توانند با آموزش و آگاهی بخشی به کارکنان در مورد جدید ترین شیوه های ایمنی مواد غذایی هشدار بروز خطرات نوظهور را تقویت نمایند و از برنامه های ایمنی مواد غذایی همچون آیین کارهای کدکس Codex، شیوه های بهداشت خوب (GHP) و تحلیل و بررسی خطر و نقاط کنترل بحرانی (HACCP) برای شناسایی و کنترل مخاطرات و مدیریت ایمنی مواد غذایی از تولید تا مصرف بهره گیرند.

متخصصان سلامت از دیگر افراد دخیل در ایمنی غذایی هستند که می توانند با بهبود برنامه های تشخیص، مدیریت بالینی و کنترل بیماریهای ناشی از غذا، تشخیص بیماری را تقویت نمایند تا مناطق با بار بالاتر را بهتر شناسایی کنند همین طور برای پیشرفت نظارت یکپارچه بر بیماری ها در سرتاسر بخش ها همکاری کنند.

مصرف کنندگان که به صورت مستقیم در معرض بیماری ناشی از غذای ناسالم هستند هم می توانند نقش بسیار موثری در جلوگری از فساد مواد غذایی و ممانعت از بروز بیماری داشته باشند. آنها می توانند با تهیه غذای سالم تر در خانه نحوه درست استفاده از غذا را ترویج کنند.

خلاصه اینکه غذاهای دریایی منبع ارزشمندی از پروتئین ها و چربی ها، بویژه اسیدهای چرب چندغیراشباع امگا-۳ دوکوزاهگزانوئیک اسید (DHA) و ایکوزاپنتانوئیک اسید (EPA) در رژیم غذایی انسان به شمار می روند، این اسیدهای چرب برای عملکرد طبیعی قلب، دستگاه قلبی عروقی و مغز ضروری هستند. سازمان های مسئول با استفاده از برآوردهای وضعیت موجود و سایر داده ها، خطرات ناشی از بروز بیماری ناشی از غذا را رتبه بندی کرده و اقدامات پیشگیرانه را اولویت بندی کنند و منابع مالی و حمایتی را به جایی که بیشترین نیاز را دارند، هدایت کنند. کسب وکارهای غذایی که یکی از مهم ترین و گسترده ترین شبکه موثر در تامین، توزیع و عرضه مواد غذایی هستند و می توانند با آموزش و آگاهی بخشی به کارکنان در مورد تازه ترین شیوه های ایمنی مواد غذایی هشدار بروز خطرات نوظهور را تقویت نمایند و از برنامه های ایمنی مواد غذایی همچون مراسم کارهای کدکس Codex، شیوه های بهداشت خوب (GHP) و تجزیه و تحلیل خطر و نقاط کنترل بحرانی (HACCP) برای شناسایی و کنترل مخاطرات و مدیریت ایمنی مواد غذایی از تولید تا مصرف بهره گیرند.

منبع: یاری كالا

1405/03/19

10:18:59

0.0 / 5

178

تگهای خبر: آموزش , ارز , اقتصاد , بهداشت

این مطلب یاری کالا را می پسندید؟

(0)

تازه ترین مطالب مرتبط

نظرات بینندگان در مورد این مطلب

نظر شما در مورد این مطلب

نام:

ایمیل:

نظر:

پرسش:

= ۶ بعلاوه ۵